કમ્પ્યુટર પર કામ કરતા યુવાનો અને મહિલાઓ સાવધાન! ફ્રોઝન શોલ્ડરની સમસ્યા બની રહી છે ગંભીર
આજના ડિજિટલ યુગમાં, કમ્પ્યુટર અને લેપટોપ સામે કલાકો સુધી બેસીને કામ કરવું એક સામાન્ય બાબત બની ગઈ છે. જોકે, લાંબા સમય સુધી એક જ સ્થિતિમાં બેસવાથી અનેક ગંભીર સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓ ઉભી થઈ રહી છે. તાજેતરમાં ડોકટરોએ ચેતવણી આપી છે કે ઓફિસનું કામ કરતા યુવાનો અને ખાસ કરીને મહિલાઓમાં ‘ફ્રોઝન શોલ્ડર’ (Frozen Shoulder) ની સમસ્યા ઝડપથી વધી રહી છે. આ સમસ્યા ફક્ત તમારા ખભાને જ નહીં પરંતુ તમારી ગરદન, કમર અને કરોડરજ્જુને પણ અસર કરી શકે છે.
ફ્રોઝન શોલ્ડર શું છે?
ફ્રોઝન શોલ્ડર એ એક એવી સ્થિતિ છે જેમાં ખભાના સ્નાયુઓ કડક થઈ જાય છે અને દુખાવો તેમજ સોજો થવા લાગે છે. શરૂઆતમાં આ સમસ્યા હળવી લાગે છે, પરંતુ જો સમયસર ધ્યાન આપવામાં ન આવે તો તે ગંભીર બની શકે છે. ફ્રોઝન શોલ્ડરના કારણો નિષ્ણાતો અનુસાર, ફ્રોઝન શોલ્ડર અને ખભાના દુખાવાના વધતા કિસ્સાઓ માટે નીચેના કારણો મુખ્યત્વે જવાબદાર છે:
- લાંબા સમય સુધી એક જ મુદ્રામાં બેસીને કામ કરવું.
- કલાકો સુધી કમ્પ્યુટર અથવા લેપટોપ સામે કામ કરવું.
- સતત મોબાઈલ તરફ જોવું.
- વ્યાયામ અને શારીરિક પ્રવૃત્તિનો અભાવ.
- સ્થૂળતા અને વજનમાં વધારો.
- સૂતી વખતે ખોટી સ્થિતિ.
સ્ત્રીઓ શા માટે વધુ પ્રભાવિત થાય છે?
સિનિયર ઓર્થોપેડિક નિષ્ણાત ડો. આર.એસ. બાજોરિયાના મતે, સ્ત્રીઓમાં સ્થૂળતા, ગરદન અને ખભા પર ચરબી વધવા અને શારીરિક પ્રવૃત્તિના અભાવને કારણે સ્નાયુઓ ઝડપથી નબળા પડી જાય છે. આના પરિણામે ઘણી સ્ત્રીઓ માટે પોતાના હાથ પાછળ લઈ જવા મુશ્કેલ બની જાય છે, જેનાથી વાળ ઓળવા, કપડાં પહેરવા અથવા તો હળવી વસ્તુઓ ઉંચકવી પણ કઠિન બની જાય છે.
ફ્રોઝન શોલ્ડરના લક્ષણો આ સમસ્યાના મુખ્ય લક્ષણો નીચે મુજબ છે:
- ખભામાં દુખાવો અને જડતા.
- હાથ ઉપર કે પાછળ ખસેડવામાં મુશ્કેલી.
- હળવા વજન ઉપાડવામાં મુશ્કેલી.
- દુખાવો ગરદન અને કમર સુધી ફેલાવો.
ફ્રોઝન શોલ્ડરના નિવારણની સરળ રીતો
આ ગંભીર સમસ્યાથી બચવા અને તેનું જોખમ ઘટાડવા માટે કેટલાક સરળ ઉપાયો અપનાવી શકાય છે:
- દર 30-40 મિનિટે વિરામ લો: સ્ક્રીન પરથી તમારી નજર હટાવો અને શરીરને ખેંચો.
- સીધા બેસો: કમ્પ્યુટર કે મોબાઈલનો ઉપયોગ કરતી વખતે વાંકા વળીને કે નમીને ન બેસો.
- નિયમિત કસરત કરો: ખાસ કરીને ખભા, ગરદન અને કરોડરજ્જુને મજબૂત બનાવતી કસરતો કરો.
- માથા નીચે હાથ રાખીને સૂવું નહીં: આ ચેતા પર દબાણ વધારી શકે છે.
- વજન નિયંત્રણમાં રાખો: સ્થૂળતા ખભા પર વધારાનું દબાણ લાવે છે.
નિષ્ણાતની સલાહ
નિષ્ણાતો ભારપૂર્વક જણાવે છે કે ફ્રોઝન શોલ્ડરના શરૂઆતના લક્ષણોને અવગણવા જોઈએ નહીં. સમયસર ફિઝીયોથેરાપી અને હળવી કસરતો દ્વારા આ સમસ્યામાં ઘણી હદ સુધી રાહત મેળવી શકાય છે.
