RBI New Rule: EMI ન ચૂકવવા પર ફોન લોક થઈ જશે, આરબીઆઈ લાવી રહી છે નવો નિયમ

rbi-mobile-phon

ભારતીય રિઝર્વ બેંક એક નવો નિયમ લાવવા પર વિચાર કરી રહી છે. જેના હેઠળ EMI પર લીધેલા ફોનનો લોન ન ચૂકવનારા ગ્રાહકોના ફોનને ધિરાણકર્તાઓ દૂરથી જ લોક કરી શકશે. જો આ નિયમ લાગુ પડશેતો ધિરાણકર્તાઓની શક્તિમાં નોંધપાત્ર વધારો થશે.

કેવી રીતે કામ કરશે આ નિયમ?

આ નવા નિયમ હેઠળ ધિરાણકર્તાઓ દૂરથી જ ગ્રાહકના ફોનને લોક કરી શકશે. આ માટે, લોન આપતી વખતે જ ઉધાર લેનારના ફોનમાં એક ખાસ એપ્લિકેશન ઇન્સ્ટોલ કરવામાં આવશે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર RBI આગામી કેટલાક મહિનાઓમાં ધિરાણકર્તાઓ સાથેની વાતચીત બાદ ફોન-લોકિંગ મિકેનિઝમ અને ફેર પ્રેક્ટિસ કોડને અપડેટ કરવા માટે વિગતવાર માર્ગદર્શિકા બહાર પાડી શકે છે.

ગ્રાહકોના અધિકારોને લઈને ચિંતા

રિઝર્વ બેંક બે મુખ્ય બાબતો સુનિશ્ચિત કરવા માંગે છે – પ્રથમ, ધિરાણકર્તાઓ ફોન લોક કરીને લોનની રકમ વસૂલ કરી શકે અને બીજું આ પ્રક્રિયામાં ગ્રાહકોનો ડેટા પણ સુરક્ષિત રહે. ઉલ્લેખનીય છે કે ગયા વર્ષે ભારતીય રિઝર્વ બેંકે ધિરાણકર્તાઓને ડિફોલ્ટ થયેલા ઉધારકર્તાઓના ફોનને લોક કરતા અટકાવવા માટે જણાવ્યું હતું. કારણ કે આ નિયમના અમલીકરણથી ઉપભોક્તા અધિકારો અંગેની ચિંતાઓ વધવાની શક્યતા છે.

કઈ કંપનીઓને થશે ફાયદો?

જો RBIનો આ નિયમ અમલમાં આવે તો બજાજ ફાઇનાન્સ, ડીએમઆઇ ફાઇનાન્સ અને ચોલામંડલમ ફાઇનાન્સ જેવી કન્ઝ્યુમર પ્રોડક્ટ્સ માટે લોન આપતી કંપનીઓને લાભ મળી શકે છે, કારણ કે આનાથી લોનની વસૂલાતની શક્યતાઓ વધશે.

2024 માં હોમ ક્રેડિટ ફાઇનાન્સ દ્વારા કરવામાં આવેલા એક અભ્યાસમાં સામે આવ્યું છે કે એક તૃતીયાંશથી વધુ કન્ઝ્યુમર ઇલેક્ટ્રોનિક્સ જેમ કે મોબાઇલ ફોન, મોટાભાગે લોન પર ખરીદે છે. ક્રેડિટ બ્યુરો CRIF હાઈમાર્કના અહેવાલ મુજબ 1 લાખ રૂપિયાથી નીચેના નાના લોન સેગમેન્ટમાં સૌથી વધુ લોકો EMI ચૂકવવામાં નિષ્ફળ જાય છે.